برای نمایشگاه عکس هاروست

این روزها اگر گذرتان به خانه هنرمندان تهران بیافتد و سری به گالری نامی و بهار بزنید با نمایشگاه عکسی روبه رو خواهید شد که نظر من را به خود جلب کرده است. نمایشگاه عکس هاروست با آثاری از شقایق مرادیان نژاد.

رولان بارت در کتاب «اتاق روشن» که کتابی است در باب اندیشه های او درباره هنر عکاسی دو عنصر اساسی را برای عکس فرض می کند. اول عنصر استودیم(به معنای متاثر شدن از چیزی) - که عکس های موجود در این گستره توعی تاثیر کلی بر او دارند و گاه حتی تکان دهنده هم هستند.اما در رابطه با آنها احساسات به پادرمیانی بخردانه یک فرهنگ اخلاقی و سیاسی نیاز دارد.- اگر بنا باشد در یک کلام خلاصه و ساده این گستره عکس را که بارت فرض می کند تعریف کرد باید گفت در فهم این عکس ها نوعی تعمد وجود دارد. نوعی تصمیم گیری برای لذت بردن یا نبردن از عکس.(این دست کم برداشت ساده من است)
اما عنصر دیگری درعکس ها که رولان بارت مطرح کرده است، پونکتوم(به معنای زخم) است که به گفته بارت این عنصر استودیوم را گسسته خواهد کرد. او معتقد است که ویژگی این گستره از عکس ها چون این است که بیننده در طلب آنها نیست و این خود عنصر است که از صحنه برمی آید. به اعتثقاد او این عنصر چون تیری از کمان برمی جهد و در بیننده رخنه می کند.
حال اما ذکر این مقدمه طولانی( و احتمالا حوصله سربر) به این دلیل بود که من بتوانم احساسات خودم را در زمان ورود به گالری نامی و بهار خانه هنرمندان در گام نخست بیان کنم. معمول برای من این است که گاهی اگر گذرم به نمایشگاه عکسی بیافتد باید چند دقیقه ای را در کنار عکس ها بگذرانم و بعد کم کم از تصاویر لذت ببرم و یا نبرم. ( و این یعنی استودیوم) اما نمایشگاه هاروست برای من در لحظه ورود اتفاق افتاد. درست در اولین نگاهی که به یک عکس افتاد. من نه می خواهم خواهم بگویم موضوع نمایشگاه چیست و نه می خواهم از سوژه عکس ها حرفی بزنم. تنها این را می خواهم بگویم که با ورود به این نمایشگاه همان جلوی ورودی سالن کوچک گالری بهار تیری از وسط یکی از عکسها ( که یادم نیست کدام عکس بود) برجهید و به سمت من آمد، نشست و باعث شد تا دیگر نفهمم ثانیه های حضورم چگونه می گذرد. و این یعنی پونکتوم!

(پوستر نمایشگاه عکس هاروست)